Abstract
<jats:p xml:lang="tr">Aktif fay hatları ve yoğun nüfusu nedeniyle Ege Bölgesi yüksek deprem riski taşımaktadır. Bu riskin doğru şekilde değerlendirilmesinde, yerel zemin koşullarını yansıtan yüksek frekanslı spektral sönümleme katsayısının ("kappa", ) bilinmesi kritik öneme sahiptir. Bu çalışmada, AFAD tarafından işletilen Türkiye Ulusal Kuvvetli Yer Hareketi (TR-KYH) Gözlem Ağı’na bağlı, Orta Ege Bölgesi’nde yer alan ve Vs30 (ilk 30 m’deki ortalama kayma dalgası hızı) değerleri bilinen 43 istasyonda kaydedilmiş 291 depreme ait 1056 adet kayıt kullanılmıştır. Batı Anadolu için daha önce derlenmiş geniş bir veri setinin Orta Ege Bölgesi'ni temsil eden alt grubu kullanılarak, çalışma sahasındaki zemin sınıflarına özgü κ değerlerini ve ortak bir uzaklık bağımlılığını içeren bölgesel bir κ modeli geliştirilmiştir. Ardından, bölgesel sönümleme etkisi arındırılarak her bir istasyona özgü yerel sönümleme parametresi (0) hesaplanmıştır. 0 ve Vs30 değerlerinin mekansal dağılımı incelendiğinde, Ege havzalarındaki alüvyon zeminlerin genellikle yüksek 0 ve düşük Vs30 değerlerine sahip olduğu; buna karşın bölgesel horst yapılarına yakın sıkı zemin ve kayaçların ise daha düşük 0 ve daha yüksek Vs30 değerleri sergilediği görülmektedir. Sonuçlar, κ0 ile Vs30 arasında belirgin bir saçılım gözlense de genel olarak negatif bir korelasyonun varlığına işaret etmektedir. Bu bulgu, Vs30 değerinin bilinmediği sahalarda κ0’ın potansiyel bir zemin sınıflandırma parametresi olarak kullanılabileceğini göstermektedir. Ancak iki parametre arasında daha güvenilir ve anlamlı bir ilişki kurabilmek için farklı zemin gruplarını temsil eden daha kapsamlı veri setleriyle çalışmaların derinleştirilmesi şarttır. Böyle bir ilişkinin doğrulanması, κ₀'ın deprem mühendisliği uygulamalarında yaygın kullanımının önünü açacaktır.</jats:p>