Abstract
<jats:p>Publikacja przedstawia wyniki badań dotyczących działalności młodzieżowych ośrodków socjoterapii (MOS) jako elementu lokalnego systemu wsparcia rodzin doświadczających kryzysu wychowawczego. Zostały one zrealizowane w województwie łódzkim (2024) i obejmowały analizę dokumentacji, wywiady z personelem MOS, rodzicami i pracownikami poradni psychologiczno-pedagogicznych, a także diagnozę profilu wychowanków. Badania pokazują, że problemy adaptacyjne dzieci do życia społecznego są w istocie przejawem szerszych trudności całej rodziny, w tym przeciążenia opiekunów, braku kompetencji wychowawczych, konfliktów oraz niestabilności środowiska domowego. Ponadto wśród wychowanków MOS zauważalna jest tendencja do obniżania średniej wieku, jak również wzrost liczby dzieci z zaburzeniami psychicznymi oraz rozwojowymi. MOS pełnią funkcję instytucji „ostatniego wyboru”, często zastępując brak koordynacji i niedobory usług środowiskowych, takich jak placówki wsparcia dziennego, asystentura rodzinna czy poradnictwo specjalistyczne. Jednocześnie ośrodki borykają się z wyzwaniami kadrowymi, niedopasowaniem profili wychowanków do możliwości placówek oraz ograniczoną współpracą z rodzinami. Autorki formułują wniosek o konieczności wzmocnienia lokalnego systemu wsparcia, zwłaszcza usług środowiskowych, które mogłyby zapobiegać instytucjonalizacji dzieci. Postulowana jest zmiana perspektywy – od pracy „nad dzieckiem” ku kompleksowemu wsparciu rodziny w kryzysie. Publikacja w ramach projektu pn. „Działanie FELD.10.01 Pomoc Techniczna EFRR na rok 2026” współfinansowanego przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Łódzkiego 2021–2027.</jats:p>